image

Nazywam się Magda Suchan, jestem dyplomowanym kosmetologiem ze specjalizacją w masażu i fizjoterapii.

Search
 

Blog

Czy oczy kobiety podczas ciąży i w trakcie porodu są bezpieczne? Czy podczas porodu można stracić wzrok?

Bardzo wiele kobiet planujących ciążę lub już podczas jej trwania, nie otrzymuje informacji na temat konieczności wykonywania badań wzroku. Niestety nadal zmysł wzroku często pozostaje z jakiegoś powodu zapomnianym i nie zwraca się na niego należytej uwagi. Jednocześnie kobiety, które mają problemy ze wzrokiem, obawiają się na przykład jego utraty podczas porodu siłami natury i zastanawiają się, czy wybór cesarskiego cięcia mógłby je przed tym uchronić.

Po pierwsze pochylmy się najpierw nad samym zmysłem wzroku – naszym najważniejszym z posiadanych przez nas zmysłów – dostarcza on nam około 85% informacji o otaczającym nas świecie. To dzięki naszym oczom dostrzegamy to, co nas otacza, tych, którzy są z nami, twarz partnera, uśmiech naszego dziecka, to dzięki nim możemy czytać porady dla przyszłych mam, wybierać kolory mebli i zabawek dla dziecka. To dzięki oczom możemy poruszać się swobodnie w świecie. Możemy być samodzielni.

Na co dzień oczy są dla nas wyjątkowo wyrozumiałe. Pracują najciężej ze wszystkich części naszego ciała. Nawet, kiedy my umysłowo odpoczywamy od pracy, na przykład przeglądając media społecznościowe, czytając ulubioną książkę, oglądając film – one nadal muszą pracować. Zapominamy, że dla oczu najlepszym odpoczynkiem jest swobodne, rozluźnione patrzenie w dal i oczywiście odpowiednia ilość snu.

Dlaczego zapominamy o wzroku? Bo najczęściej „nie boli”. Choć w ostatnim czasie ilość osób zmagających się z problemem suchości oczu, ze względu na prowadzony tryb życia wzrasta, a objawy związane z Zespołem Suchego Oka, potrafią być bardzo uciążliwe – wtedy często rozwiązaniem (nie w pełni skutecznym) wydają się być po prostu krople nawilżające.

Niestety, sprawa nie jest taka prosta. To, że oczy „nie bolą”, nie oznacza, że są w pełni zdrowe. Dlatego tak ważne są ich regularne badania (minimum raz na dwa lata i nie rzadziej – bo choroby oczu potrafią rozwijać się szybko i bezobjawowo).

Pewna sieć optyczna z zachodu, nagrała niedawno film – doświadczenie, w którym pytała uczestników o to, za jaką kwotę sprzedaliby swoje oczy. Uczestnicy byli pewni, że pytanie zadawane jest zupełnie na poważnie. Proponowano im miliony dolarów. Żaden z nich się na to nie zgodził. Za żadną kwotę. To ważne, żeby uświadomić sobie, ile wart jest nasz wzrok.

Ciąża
to dla kobiety taki czas w życiu, kiedy w jej organizmie naprawdę zachodzi cały ogrom… masa zmian, często obciążających właśnie narząd wzroku. Dlatego cieszę się, że #ProjektMama bierze pod uwagę również temat prawidłowego dbania o wzrok, który to przecież pozwala nam między innymi na kontakt wzrokowy z naszym maleństwem.

 

Jak zadbać o wzrok PRZED ciążą?

Regularnie go badać – jak wyżej – minimum raz na dwa lata. Jeśli znajdujemy się
w grupie ryzyka, tzn w naszej rodzinie występowały lub występują choroby oczu, jeśli cierpimy na choroby przewlekłe, na przykład leczymy się na cukrzycę, najlepiej jeszcze częściej, czyli raz w roku. Jeśli pamiętamy o regularnych badaniach ginekologicznych, morfologicznych, czy nawet przeglądzie stomatologicznym – pamiętajmy również
o naszych oczach.

Jakie badania wykonać?

Jeśli czujemy, że nasze widzenie jest niekomfortowe, że być może wymaga korekcji, że nasze oczy szybko się męczą podczas pracy z bliska, boli nas głowa, kark, mamy wrażenie, że czytane litery się rozmazują, przesuwają lub po prostu słabiej widzimy
z daleka itd. – warto wykonać pełne badanie optometryczne, aby sprawdzić stan widzenia obuocznego, to, czy mamy wadę wzroku, być może dobrać odpowiednią korekcję okularami lub soczewkami kontaktowymi, a może nawet wypróbować jakieś niezbędne dla nas ćwiczenia wzrokowe, zalecone przez specjalistę. Optometrysta może również wstępnie ocenić, czy z naszymi oczami pod kątem zdrowotnym nie dzieje się coś niepokojącego.

Raz na dwa lata / raz na rok, powinno się absolutnie obowiązkowo wykonywać
u lekarza okulisty badanie dna oka. Na dnie oka znajduje się światłoczuła siatkówka, która działa jak matryca w aparacie i jeśli ulegnie jakiejkolwiek degeneracji (a to naprawdę często nie daje żadnych objawów bólowych), zmiany w postaci ubytków
w polu widzenia mogą być już nieodwracalne. Dlatego naprawdę warto regularnie badać wzrok.

Zarówno na wizycie okulistycznej, jak i optometrycznej powinniśmy zgłosić specjaliście planowanie ciąży.

Dlaczego?
Ponieważ na przykład, jeśli przyjmujemy jakieś leki okulistyczne, choćby w postaci kropli, może się okazać, że stosowanie ich podczas ciąży nie będzie możliwe / zdrowe dla dziecka i konieczna będzie zamiana ich na inny lek lub znalezienie alternatywnego rozwiązania.
Ciąża może wpłynąć na przyspieszenie rozwoju istniejących już chorób oczu, siatkówki – dlatego tak ważne jest regularne badanie u lekarza okulisty.

Nie rozstajemy się ze specjalistą „od oczu” na czas trwania ciąży, nawet jeśli przed ciążą nasze oczy są zdrowe.

Ile razy zatem badać wzrok w ciąży?

Najlepiej dwa – trzy, a w razie potrzeby oczywiście częściej. Po zajściu w ciążę, aby zbadać stan zdrowia oczu i mieć odniesienie do ewentualnie następujących w czasie zmian. W drugim trymestrze ciąży oraz w połowie trymestru trzeciego. Oczywiście kolejne badanie powinno zostać bezwzględnie wykonane po porodzie, zwłaszcza siłami natury, o czym jeszcze za chwilę.

 

Jak zmiany hormonalne w ciąży wpływają na wzrok?

Mogą one między innymi prowadzić do zmian uwodnienia przedniej powierzchni oka, czyli rogówki, co spowodować może jej czasowe obrzęki, wywołujące różnicę jej grubości, a w konsekwencji zmianę jakości widzenia – przejściowe zmiany wartości wady wzroku.

Dlatego między innymi nie dobiera się w ciąży nowej korekcji okularowej, ani soczewkowej.
Tu pojawia się również temat porodu w soczewkach kontaktowych – ponieważ zalecenia są takie, aby dla bezpieczeństwa rodzić w okularach (lub bez korekcji) – warto zadbać o to (jeśli jesteśmy użytkowniczkami soczewek kontaktowych), aby mieć parę dobrze dobranych okularów przed ciążą, ponieważ okulary dobrane w ciąży mogą być dla nas niekomfortowe po jej zakończeniu. A większość mam chce móc zobaczyć swoje dziecko po urodzeniu, więc okulary są w tym celu naprawdę niezbędne, jeśli mamy wadę wzroku.

Tak naprawdę w okresie ciąży, jeśli mamy taką możliwość, najlepiej ograniczyć korzystanie z soczewek kontaktowych, właśnie ze względu na możliwie występujące zmiany na powierzchni oka. Najlepiej w tym celu skonsultować się z kontaktologiem, który zajmuje się doborem soczewek (okulistą lub optometrystą), aby ocenił czy w ogóle będzie to dla naszych oczu bezpieczne i ewentualnie w jakim wymiarze czasowym możemy je nosić w okresie ciąży.

 

Zmiany hormonalne podczas ciąży oraz w trakcie laktacji mogą wywoływać również problemy ze spojówkami i obrzęki powiek. Z każdymi tego typu problemami powinnyśmy koniecznie udać się do lekarza okulisty.

W ciąży możemy odczuwać problemy z suchym okiem …

…ze względu na zmiany w gospodarce wodnej i hormonalnej. Suche oko również może prowadzić do zaburzeń ostrości widzenia. Najlepiej dobrać ze specjalistą odpowiednie preparaty nawilżające i nie zapominać o nawadnianiu organizmu, ale też starać się nie przemęczać oczu długotrwałą pracą z bliska i, co może się wydać dziwne i trywialne, nie zapominać o regularnym i świadomym mruganiu.

Jeśli nie dobieramy podczas ciąży nowej korekcji występującej wady wzroku, to tym bardziej nie planujemy w tym czasie oraz w czasie karmienia piersią – żadnych zabiegów takich jak laserowa korekcja wzroku. Nie wykonuje się ich właśnie ze względu na to, że ciąża może bardzo mocno wpłynąć na wzrok – zarówno na jego zdrowie, jak i na zmiany wady refrakcji oraz na suchość oczu. Wykonanie laserowej korekcji wzroku podczas ciąży i karmienia piersią, mogłoby doprowadzić do błędnie wykonanej korekcji lub do powikłań ze względu na problemy z gojeniem się oczu po zabiegu.

 

Poród

Mówiliśmy już o tym, aby przed ciążą lub na samym jej początku zadbać o posiadanie okularów korekcyjnych do porodu. Zaleca się zdjęcie soczewek z oczu do porodu, ponieważ zachodzi obawa wystąpienia infekcji i ryzyko ciężkich powikłań.

Jeśli chodzi o wskazania okulistyczne do CC, są one wyszczególnione na stronie:
https://adst.mp.pl/s/www/okulistyka/Wytyczne_PTO_Konsensus_okulistyczno_polozniczy_2014.pdf

Warto pamiętać, że cesarskie cięcie to poważna operacja i powinna być ona wykonywana zgodnie z realnie występującym zagrożeniem.

Podczas porodu i po porodzie mogą wystąpić czasowe problemy z jakością widzenia, a oczy mogą stać się czerwone, ze względu na popękane naczynka krwionośne – jest to przejściowe i spowodowane wysiłkiem porodowym. Jeśli obserwujemy u siebie przedłużone problemy z widzeniem, warto zgłosić to lekarzom obecnym w miejscu,
w którym rodzimy, aby móc ewentualnie skonsultować to od razu z lekarzem okulistą.

Każda mama chce cieszyć się widokiem swojego dziecka, widzieć jego oczka, pierwszy uśmiech, obserwować jak stawia pierwsze kroki lub jak kreśli pierwsze serce na kartce. Aby widzieć, jak maleństwo dorasta i staje się samodzielne, potrzebujemy zdrowego widzenia, o które musimy zadbać w odpowiednim czasie.

Jeśli mogę coś podpowiedzieć jeszcze z perspektywy optometrysty, przyszłym mamom – pamiętajcie zarówno o wzroku swoim, jak i o oczkach swojego dziecka.
Pierwsze badanie wzroku, oprócz oczywiście badań okołoporodowych, można wykonać już w 4-6 miesiącu życia. Nie czekajcie z pierwszym badaniem do 3 roku życia, chociaż wiem, że są specjaliści, którzy właśnie taki wiek wskazują na odpowiedni do pierwszego badania. Oczy maluszka rozwijają się w szybkim tempie, już w wieku 4-6 miesięcy można ocenić, czy rozwój następuje prawidłowo, dziecko nie musi umieć czytać, nie musi współpracować – nie musi potrafić odpowiadać na pytania specjalisty. Specjalista okulista, czy optometrysta, który bada takie maluszki ma umiejętności i sprzęt do wykonania odpowiednich badań i naprawdę nie warto z tym czekać. I nie chodzi tylko o zdrowie oczu, ale również o ewentualnie występujące problemy z refrakcją i procesem emetropizacji. Co równie ważne – zwracajcie uwagę na to, czy dziecko reaguje na bodźce wzrokowe, czy wodzi wzrokiem za przedmiotami, za twarzami rodziców, czy nawiązuje kontakt wzrokowy. Przypatrujcie się też źrenicom – biały odblask ze źrenicy jest niepokojącym objawem i wymaga pilnej konsultacji
z okulistą.

I warto zapamiętać również na przyszłość – dziecko nie powie nam, że widzi źle, bo nie wie, jak powinno widzieć prawidłowo. To od nas zależy, czy będzie miało komfort widzenia, a przecież od tego, jak będzie widziało swój świat, zależeć będzie również, jego prawidłowy rozwój. Pamiętajmy więc o wzroku naszych dzieci. I oczywiście
o swoim również

Zostaw komentarz